Środa popielcowa

Kiedy kończy się okres karnawału, który jest synonimem zabawy, beztroski, a nawet rozwiązłości, przychodzi czas na wyciszenie i skierowanie swych myśli ku Bogu. Momentem przełomowym jest Popielec czyli Środa Popielcowa. Dla osób wierzących jest ona początkiem wielkiego postu, oznaczającego zerwanie z rozrywkami i zastąpienie ich refleksją nad marnością bytu ziemskiego.

Popielec wypada w lutym lub w marcu, zawsze na 46 dni kalendarzowych przed Wielkanocą. Rozpoczyna 40-dniowy post, do którego nie są wliczane niedziele. Symbolizuje on czterdziestodniową tułaczkę Chrystusa po pustyni, z którym chrześcijanie powinni się w tym czasie identyfikować.

 

Historia posypywania głów popiołem

Mimo, że Popielec nie jest dniem wolnym od pracy, uważany jest za jedno z najważniejszych wydarzeń w roku liturgicznym. Posiada bardzo długą tradycję ? pierwsze posypywanie głowy popiołem i gremialne przyznawanie się do winy za grzechy miało miejsce w VIII wieku. Dwa wieki później papież Urban II postanowił, że będzie to ścisły zwyczaj obchodzony w Kościele katolickim. I chociaż w dzisiejszych czasach trend umartwiania się nie jest tak widoczny jak niegdyś, wielu katolików respektuje ten okres głębokiego smutku.

Prochem jesteś, w proch się obrócisz…

Nazwa ?Popielec? wywodzi się od popiołu, którym kapłan posypuje w tym dniu głowy wiernych i który jest symbolem kruchości ludzkiego żywota. Popiół pochodzi z palm wielkanocnych poświeconych w trakcie Niedzieli Palmowej obchodzonej w poprzednim roku.

 

W środę popielcową każdy wierzący katolik powinien udać się do świątyni, aby  przypomnieć sobie o tym, że jest istotą grzeszną oraz przemijającą. Przekaz Środy Popielcowej jest jasny. Człowiek powinien zwrócić się w kierunku Boga, ponieważ tylko on daje życie wieczne i zapewnia nieprzemijalność po śmierci.

 

Mówi o tym kapłan posypując głowy wiernych popiołem: ?Pamiętaj, że jesteś prochem i w proch się obrócisz?. Symbolika tego gestu jest tak wymowna, że weszła do użytku codziennego, a określenie ?posypać głowę popiołem? oznacza tyle co przyznać się do winy, wyrazić skruchę.

 

Post w Środę Popielcową

Rytuały religijne towarzyszące Popielcowi są drogowskazem, dzięki któremu zdołamy przejść przez czas pasyjny zachowując wstrzemięźliwość i odprawiając pokutę. Już sama Środa Popielcowa jest rygorystyczna i zakazuje katolikom od lat 14 spożywania potraw mięsnych oraz ograniczenie jadłospisu do trzech posiłków dziennie. W tym, tylko w czasie jednego z nich wolno najeść się ?do syta?.

 

Jeżeli chodzi o dozwolone potrawy spożywane począwszy od Środy Popielcowej, powinniśmy być bardzo uważni. Zakazane jest bowiem spożywanie tłuszczów zwierzęcych, w związku z czym nie powinno się używać ani masła, ani smalcu. Dobrym środkiem zastępczym jest oliwa z oliwek, a także olej słonecznikowy. Dawniej wystrzegano się także elementów menu pochodzenia zwierzęcego, takich jak mleko i jego pochodne. Dzisiaj zakaz ten nie jest  respektowany. Tradycyjnymi daniami Środy Popielcowej są śledzie i żur.

 

Do popielcowych zwyczajów związanych z kulinariami należało również wyparzenie wszystkich garnków, by nie miały one żadnego kontaktu z tłuszczem, a następnie czyszczenie ich popiołem.

 

Modlitwa i pokuta

Wielki Post to nie tylko unikanie zabawy oraz mięsnych i obfitych dań. To także konieczność codziennej modlitwy, a także odbycia spowiedzi, która ma oczyścić nas z grzechu, aby z czystym sumieniem wkroczyć w okres pasyjny. Nie bez znaczenia jest także jałmużna będąca jednym z nakazów wielkiego postu.

 

W tym czasie często organizuje się także pielgrzymki, a Kościół nakazuje ćwiczenia duchowe mające na celu wzmocnienie wiary, a także braterstwo, by ludzie wspólnie, posiadając wzajemne wsparcie, mogli przejść przez ten niełatwy przecież okres.

Kiedy wypada Popielec?

W 2012 roku Środa Popielcowa wypada 22 lutego.

W 2013 roku Środa Popielcowa wypada 13 lutego

W 2014 roku Środa Popielcowa wypada 5 marca.

W 2015 roku Środa Popielcowa wypada 18 lutego.

W 2016 roku Środa Popielcowa wypada 10 lutego.

W 2017 roku Środa Popielcowa wypada 1 marca.

Nadchodzące święta

Święto Pracy

01 maj

Obchodzone każdego roku 1 maja Święto Pracy zostało utworzone przez Drugą Międzynarodówkę. W naszym kraju oraz w wielu innych, święto to pojawia się w kalendarzu już w 1890 roku. Potocznie można przyjąć, że jest to święto klasy robotniczej. Mimo, że obecnie przez wielu jest ono...

Dzień Flagi

02 maj

Drugiego maja, dokładnie pomiędzy Świętem Pracy, a Świętem Uchwalenia Konstytucji 3-maja przypada Dzień Flagi. Ten uroczysty dzień o patriotycznym charakterze ma zaledwie kilkuletnią tradycję. 20 lutego 2004 roku Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wraz z ówczesnym prezydentem Polski, świętej pamięci Lechem Kaczyńskim, ustanowił 2 maja państwowym Dniem...

Święto 3 Maja

03 maj

Początek maja obfituje w święta państwowe. 1 maja wypada Święto Pracy, kolejne to Dzień Flagi 2 maja, natomiast 3 maja obchodzimy wielkie święto historyczne, upamiętniające powstanie Konstytucji 3 Maja ? czyli ustawy zasadniczej, która została uchwalona 1791 roku przez Sejm Czteroletni. Święto 3 Maja znane...

Dzień Strażaka

04 maj

Dzień Strażaka w Polsce to święto państwowe obchodzone 4 maja. Jego tradycja jest całkiem świeża, ponieważ sięga 2003 roku, kiedy to znowelizowano ustawę o Państwowej Straży Pożarnej.  To majowe święto nie zostało jednak zainicjowane w Polsce. Wywodzi się bowiem z dalekiej Australii. Jego pomysłodawcą i...

Dzień Unii Europejskiej

09 maj

W czasach, w których żyjemy z dumą możemy powiedzieć o sobie nie tylko : ?jestem Polakiem?, ale też ?jestem Europejczykiem?. Zapoczątkowana w ubiegłym stuleciu idea zjednoczenia Europy, zaowocowała brakiem granic i możliwościami, o których nie śniło się nawet naszym dziadkom w czasach, gdy Polska była...